Niższe o 50% zużycie energii w sieciach ciepłowniczych w Odessie na Ukrainie

Stara technologia i brak serwisu urządzeń są charakterystyczne dla wielu sieci ciepłowniczych na Ukrainie – niektóre mają ponad 60 lat. Władze Odessy zainicjowały ambitny projekt modernizacji. Pierwszy etap rozpoczął się w dzielnicy Yuzhny.

DATA 2026-03-09

Gruntowna modernizacja systemu ciepłowniczego w dzielnicy mieszkalnej ukraińskiego miasta Odessa – obejmująca kotły, rury, wymienniki ciepła i podstacje – okazała się swego rodzaju modelowym przypadkiem. Nowoczesne rozwiązanie trójobwodowe, którego strona pierwotna obejmuje sieć dystrybucyjną, przyniosło znaczne oszczędności energii, stanowiąc tym samym bardzo zachęcający przykład.

Dobre relacje i niezawodna technologia

Zastąpiony system miał tradycyjną konstrukcję i borykał się z „klasycznymi” problemami, takimi jak wysokie przepływy wody, nadmierne pobory ciepłej wody i nieelastyczne dostawy ciepła. Wdrożony system to nowoczesne rozwiązanie trójobwodowe, w którym obwody produkcji, dystrybucji i zużycia przez użytkowników końcowych są oddzielone. Strona pierwotna obejmuje sieć dystrybucyjną aż do podstacji odbiorczej.

Projekt obejmował przejście z trzech centralnych podstacji ciepłowniczych na 36 indywidualnych podstacji, wyposażonych w 40 wymienników ciepła i ciepłej wody wyprodukowanych przez Alfa Laval. W tym projekcie Alfa Laval pełniła rolę doradcy, koordynatora instalacji i głównego dostawcy sprzętu.

Klientem tego kompleksowego projektu była miejska spółka deweloperska Odessateploenergo, która jest klientem Alfa Laval od ponad trzech lat. Prezes spółki, pan Valery N. Pyatov, wyjaśnia, dlaczego wybór firmy Alfa Laval był naturalny:

Cóż, po pierwsze mamy z nimi bardzo solidne relacje. Współpracujemy z nimi już od kilku lat. W ramach tego projektu zaoferowali atrakcyjne rozwiązania technologiczne, które zostały przetestowane w Szwecji i innych częściach świata z doskonałym wynikiem. Kładziemy duży nacisk na niezawodność technologii i jesteśmy bardzo zadowoleni”.

W trakcie realizacji projektu zespół Alfa Laval opracował skuteczne procedury ścisłej współpracy z firmami Logstor (dostawca rur) i Petrokraft (renowacja i wymiana palników wraz z elementami sterującymi). W rzeczywistości przedsięwzięcie to było czymś więcej niż tylko projektem renowacyjnym. Była to wymiana przestarzałego sprzętu na całkowicie nowy system, oparty jednak na sprawdzonych rozwiązaniach dla różnych funkcji.

imageer9x.png

Główny obieg dystrybucyjny

Jednostka produkcyjna systemu 3-obwodowego składa się z gorącej wody wraz z wymiennikami ciepła, skraplaczami, pompami obiegowymi, urządzeniami do uzdatniania wody oraz instrumentami do nadzoru i kontroli. Gorąca woda (130°C) jest wykorzystywana jako medium do przenoszenia energii.

Obwód dystrybucyjny między jednostką produkcyjną a podstacją odbiorczą znajduje się po stronie pierwotnej, co wiąże się z szeregiem korzyści. Poziom temperatury i ciśnienia można utrzymać na stosunkowo niskim poziomie. Ponieważ różnica temperatur jest większa, można uzyskać wysoki efekt przy stosunkowo niewielkich przepływach. W rezultacie można zmniejszyć wymiary rur. To z kolei oznacza mniejsze zużycie energii przez pompy. Tego typu sieć dystrybucyjna może być obsługiwana przez różne jednostki produkcyjne i łatwo łączyć się z sieciami pętlowymi w celu zwiększenia mocy lub zapewnienia stabilnych dostaw ciepła.

Po stronie wtórnej (odbiorczej) podstacje zapewniają dostawy ciepła i eliminują niektóre problemy wynikające z nadmiernego poboru. Ciepła woda użytkowa jest wytwarzana lokalnie w każdej podstacji, a całkowite zużycie energii można mierzyć w jednym punkcie. Przesył wody w wyniku poboru będzie ograniczony do obwodu odbiorczego.

Krótki okres zwrotu inwestycji i znaczne oszczędności energii

Z dotychczasowych doświadczeń wynika, że okres zwrotu inwestycji w tego typu projekty może być dość krótki – tj. dzięki znacznym oszczędnościom energii osiągniętym dzięki zastosowaniu najnowocześniejszych (i dobrze udokumentowanych) urządzeń. W rzeczywistości zużycie energii w tym przypadku wyniosło nie mniej niż 35% średniej rocznej. Zużycie wody z sieci ciepłowniczej zmniejszyło się 30-krotnie (z 34 277 m3 do 1 225 m3).

Oszczędność energii – projekt Shkolnyj

  • Zmniejszenie bezpośrednich kosztów rocznych o 231 000 EUR (z 608 000 EUR do 377 000 EUR)
  • Zmniejszenie rocznego zużycia energii o 70 TJ – 19,4 MWh (odpowiada to zużyciu > 800 szwedzkich domów jednorodzinnych)
  • Zmniejszenie rocznej emisji o 3800 ton CO2 (finansowanie emisji dwutlenku węgla dostępne w zakresie od 19 000 EUR do 26 000 EUR rocznie)
  • Zużycie gazu zmniejszone z 6 251 652 m3 do 4 313 169 m3 (31%)
  • Zużycie energii elektrycznej zmniejszyło się z 1 481 434 kWh do 884 005 kWh (40%)
  • Zużycie wody zmniejszyło się z 34 277 m3 do 1 225 m3 (30 razy)
  • Wynagrodzenia i koszty ogólne zmniejszyły się o 52%

Urządzenia w projekcie

  • Płytowe wymienniki ciepła T5M, M6-FG, M10-BFG i MX25-BFG ane w przeznaczone do produkcji ciepła i dystrybucji.  
  • 40 kompletnych węzłów Maxi kontrolujących zużycie ciepła. W węzłach zainstalowane są płytowe wymienniki ciepła, o mocy od 260 do 2700 kW.

Materiały do pobrania

Materiały do pobrania