Szwedzkie lotnisko osiąga znaczne oszczędności energetyczne

Lotnisko Arlanda (położone około 40 km na północ od stolicy Szwecji, Sztokholmu) obsługuje ponad 18 milionów pasażerów rocznie i jest ważnym węzłem komunikacyjnym dla skandynawskiego ruchu lotniczego. Arlanda jest również największym miejscem pracy w Szwecji, zatrudniającym około 15 000 osób. Jego całkowita powierzchnia wynosi 450 000 m2, a zapotrzebowanie na energię jest równe zapotrzebowaniu miasta liczącego około 25 000 mieszkańców.

Kiedy Arlanda podjęła decyzję o optymalizacji efektywności energetycznej, głównym czynnikiem sukcesu było podziemne magazynowanie wody termalnej – projekt, w ramach którego firma Alfa Laval została wybrana jako dostawca wymienników ciepła.

Największy zbiornik wodny na świecie

Lotnisko Arlanda leży na ogromnym grzbiecie skalnym zwanym Brunkebergsåsen. 15–25 metrów pod powierzchnią tego grzbietu – otoczonego izolacyjnymi warstwami żwiru, piasku i głazów – znajduje się największy znany dotychczas zbiornik wodny (podziemne jezioro). Zawiera on około 600 000 m3 wody i od 2009 roku służy jako ogromny zbiornik dla systemu ogrzewania/chłodzenia lotniska Arlanda. Latem gorąca woda jest pompowana do zbiornika w celu magazynowania i wykorzystania w zimie, natomiast zimna woda magazynowana w miesiącach zimowych jest wykorzystywana do chłodzenia latem.

Trzy ogromne wymienniki ciepła

Wymienniki ciepła obsługujące system Arlanda – jeden T20 i dwa TL35 – są duże (każdy waży 9 ton) i zostały dostarczone przez firmę Alfa Laval. Dla instalatora Malmberg Water AB był to naturalny wybór. Magnus Borneke, dyrektor ds. handlowych w Malmberg Water AB, wyjaśnia:

Była to kwestia zaufania. Współpracowaliśmy już z firmą Alfa Laval, która miała na swoim koncie wiele instalacji na lotnisku.

Znaczne oszczędności energi

System Arlanda UTES jest swego rodzaju „projektem modelowym” – co oznacza znaczne oszczędności energii. Chłodziarki i pompy ciepła zostały wyeliminowane, podobnie jak paliwa kopalne. Od momentu uruchomienia systemu w 2009 r. całkowite roczne oszczędności energii sięgają 19 GWh. Odpowiada to rocznemu zużyciu energii przez 2000 przeciętnych szwedzkich domów jednorodzinnych. Z punktu widzenia ochrony środowiska jest to znaczące osiągnięcie. Ponadto wyeliminowano emisję CO₂ w wysokości prawie 7000 ton rocznie. Kenth Arvidsson jest dyrektorem firmy Arlanda Energy (oddział szwedzkiego krajowego operatora lotniskowego Swedavia) i kieruje ciągłymi działaniami na rzecz racjonalnego wykorzystania energii w Arlandzie. W 2009 roku jego organizacja została wybrana do Stora Miljöpriset – ważnej szwedzkiej nagrody za skuteczne działania na rzecz zmniejszenia wpływu działalności na środowisko.

Warstwa wodonośna jest ważnym elementem sukcesu, a wymienniki ciepła bardzo dobrze spełniły swoje zadanie. Współpracując z Alfa Laval czujemy się bezpiecznie, ponieważ mają oni bogate doświadczenie i dążą do oferowania najlepszych rozwiązań.

Zasada działania UTES

Zasada działania technologii UTES (Underground Thermal Energy Storage – podziemne magazynowanie energii cieplnej) jest dość prosta. Niezależnie od tego, czy produkowana jest ciepła, czy zimna woda, akwifer (naturalny podziemny zbiornik wody) magazynuje wodę do późniejszego wykorzystania. Ciepła woda wyprodukowana latem może być magazynowana do wykorzystania w miesiącach zimowych (lub odwrotnie, zimna woda jest wykorzystywana do chłodzenia latem). W takich przypadkach akwifery działają jak duże termosy. Straty ciepła są zauważalnie niskie.